LFDE: AI-strijd tussen VS en China is nog lang niet gestreden

3 november 2026

Anthropic, het Amerikaanse AI-bedrijf dat het model Claude bouwde, maakt zich op voor een beursgang. Daarbij zal het gewaardeerd worden op zo'n 1.500 tot 2.000 miljard dollar (naargelang de bron), al ligt de definitieve prijsvork nog niet vast.

Moonshot AI, de Chinese AI-speler die met Kimi een van 's lands krachtigste modellen ontwikkelde, zou volgens de Wall Street Journal eveneens aan een mogelijke beursintroductie werken. Bloomberg schat op basis van de recentste bekende cijfers dat het bedrijf circa 50 miljard dollar waard is, dertig- tot veertigmaal minder. China heeft de AI-race echter nog niet verloren, meent Alexis Bienvenu, portefeuillemanager bij La Financière de l’Échiquier (LFDE).

Qua waardering gaapt er tussen Anthropic en Moonshot AI dus een hemelsbrede kloof. Dat is des te opmerkelijker omdat in januari 2025 de prestaties van het Chinese model DeepSeek beleggers nog de stuipen op het lijf joegen en de vrees aanwakkerden dat de Verenigde Staten hun overwicht in de sector zouden kwijtraken. Nog geen twee jaar later lijkt de bezorgdheid over een kantelend machtsevenwicht alweer verdwenen.

Voorsprong voor VS

In sommige opzichten heeft Amerika effectief een solide voorsprong. Chinese modellen kunnen vandaag alleen in een aantal specifieke taken concurreren met hun Amerikaanse tegenhangers. Op het vlak van programmeren is er bijvoorbeeld zo goed als geen verschil meer: op 25 oktober 2026 scoorde DeepSeek V4.1 Flash 96 punten op de LiveBench 2.0-test, bijna evenveel als de 97,7 punten die Claude Fable 5.1 van Anthropic behaalde. Op lange agentische taken daarentegen scoren de beste Amerikaanse systemen bijna 78 punten, tegen 41 voor het beste Chinese model, in dit geval DeepSeek. Dat is wel een aanzienlijk verschil.

Amerikaanse AI-bedrijven hebben nog een tweede belangrijk voordeel: hun modellen zijn al verweven met een uitgebreid ecosysteem van professionele software. Zo kan een agent die met Microsoft 365, Salesforce of Amazon Web Services verbonden is, handelen op basis van de interne gegevens van het bedrijf, op voorwaarde dat hij die bevoegdheid heeft. Chinese leveranciers zijn niet zo sterk geïntegreerd in de systemen van westerse bedrijven, die vaak huiverig staan tegenover het delen van gevoelige data.

Overwicht bij rekenkracht

De Verenigde Staten hebben tot slot ook een ruim overwicht op het gebied van rekenkracht. Volgens Epoch AI waren de VS in mei 2025 goed voor ongeveer 75% van het wereldwijde vermogen aan grote, algemeen bekende AI-datacenters, tegen 15% voor China.

Ze hebben bovendien een bevoorrechte toegang tot de modernste technologie: versnellers van Nvidia, chips van TSMC, de nieuwste machines van ASML en geavanceerd geheugen gemaakt door SK Hynix, Samsung en Micron. China ziet zich daarentegen geconfronteerd met exportbeperkingen en raakt minder gemakkelijk aan dat topmateriaal.

Toch is China wat AI betreft niet onherroepelijk veroordeeld tot een tweederangsrol. Chinese modellen zijn om te beginnen al een stuk goedkoper. Volgens LiveBench 2.0 kost een succesvol uitgevoerde taak ongeveer 0,18 dollar met DeepSeek, tegen meerdere dollars met de meest geavanceerde modellen van Anthropic.

China heeft bovendien een groot voordeel wat betreft de schaalgrootte en snelle ontwikkeling van zijn elektriciteitsvoorziening. Het land investeert al jaren massaal in hernieuwbare energie, steenkool en kernenergie, terwijl die infrastructuur in de Verenigde Staten ver achterophinkt.

Die dynamiek kan de ontwikkeling van AI ondersteunen, mits China erin slaagt op grote schaal stroom over te brengen van de belangrijkste productiecentra naar de verbruiksregio's. In het basisscenario van het IEA[1] zou het elektriciteitsverbruik door datacenters in China op die manier tegen 2030 kunnen toenemen met circa 170%, tegen circa 130% in de Verenigde Staten.

Samengevat vertoont de op dit moment onmiskenbare dominantie van de VS op AI-gebied een aantal kwetsbare punten. En dat zijn uitgerekend factoren waar China volop gefocust is. Beide landen lijken qua troeven en uitdagingen in heel wat opzichten elkaars spiegelbeeld.

De race tussen de twee grootmachten is dus zeker nog niet definitief beslecht. Afgaand op wat China de afgelopen twintig jaar op industrieel vlak heeft laten zien, is het heel goed mogelijk dat een zuinigere en minder spectaculaire, maar door een planmatige overheid als cruciale prioriteit volgehouden strategie op lange termijn een te duchten concurrent vormt.