Harry Geels: Drie nuances bij de geopolitieke insider trading

21 april 2026

Door Harry Geels

Er zou de afgelopen weken voor $ 2,2 miljard zijn gespeculeerd met drie ‘perfect getimede’ olietrades door de ‘corrupte clan’ rond president Donald Trump. Dit soort handel met voorkennis is verwerpelijk en strafbaar. Bij dergelijke geopolitieke insider trading moeten echter drie kanttekeningen worden geplaatst.

In de afgelopen weken werden er vlak voor belangrijk geopolitiek nieuws grote shortposities in olie (WTI) ingenomen. Op 23 maart werd er voor $ 500 miljoen short gegaan, een kwartier voordat Trump aankondigde de aanvallen op Iran te vertragen. Op 7 april werd voor $ 950 miljoen short gegaan, een uur voordat Trump de wapenstilstand tussen de VS en Iran aankondigde. En op 17 april werd er voor $ 760 miljoen short gegaan, twintig minuten voordat Iran verklaarde de Straat van Hormuz weer te zullen openen.

Drie op het oog perfect getimede shorttrades

Bron: Bull Theory/Charles-Henry Monchau

Handel met voorkennis is verboden. Dit principe geldt op alle financiële markten, al verschilt de regelgeving en het strafregime per markt en per land. In het verleden hebben toezichthouders meer strafbare feiten geconstateerd bij de handel in beursgenoteerde aandelen en obligaties dan bij geopolitieke gebeurtenissen op de valuta- en derivatenmarkten. Toezicht is namelijk lokaal, terwijl valuta- en futuresmarkten globaal zijn. De bewijslast – dé precieze informatiebron – is hier lastig te achterhalen. Het tijdstip alleen is geen bewijslast.

Kanttekening 1: Speculatie op basis van geopolitieke voorkennis is van alle tijden

Niet om Trump vrij te pleiten, geenszins zelfs, maar er zijn altijd speculaties geweest rond belangrijke grote politieke gebeurtenissen. In de weken voor de aanslag op 9/11 werd bijvoorbeeld een statistisch significante hoeveelheid extra putopties op de luchtvaartmaatschappijen United Airlines (UAL) en American Airlines (AMR) verhandeld. Hetzelfde gold voor herverzekeraars en financiële instellingen met kantoren in het WTC, zij het met lagere aantallen opties.

In de weken vóór de marktcrash van 20 februari 2020 verkochten diverse Amerikaanse senatoren, die onderdeel waren van gesloten briefings over mogelijk aanstaande COVID-19-lockdowns, grote hoeveelheden aandelen. Dit leidde niet tot veroordelingen (bij de farmaciebedrijven die betrokken waren bij de ontwikkeling van vaccins kwam het wel tot ‘succesvolle’ strafzaken). Andere niet bewezen en bekende geopolitieke transacties betroffen de aankondiging van de Taper Tantrum (2013), het loslaten van de EUR/CHF-peg (2015) en de Brexit (2016).

Kanttekening 2: ‘Valsspelen’ vindt niet alleen op de beurzen plaats

Beurzen zijn niet de enige plaats waar geld verdiend of verloren wordt. Sport en casinospelen zijn wellicht net zo berucht. Speelt een pokerspeler met de perfecte pokerface ook vals? Of de paardenkenner die weet welke racepaarden ziek of zwak zijn? Of de ‘savant’ die alle kaarten bij blackjack kan onthouden? In de aanloop van de Oekraïne-oorlog hadden diverse partijen al middels satellietbeelden door dat zich een grote Russische troepenmacht aan de grens met Oekraïne aan het opbouwen was.

Bij geopolitieke informatie zitten we al snel op het snijvlak van een ‘intelligente analyse’ van wat er gebeurt en ‘keiharde voorkennis’. Dat maakt het bewijzen van handelen met voorkennis zo lastig. Er zijn zelfs marktpartijen, technische analisten bijvoorbeeld, die nauwkeurig prijs- en omzetvolumes volgen. Als zij, bijvoorbeeld tijdens de Iran-oorlog, zien dat bepaalde partijen shortposities in olie opbouwen, kunnen zij daarop ‘meeliften’. Zij handelen niet met maar op eventuele voorkennis.

Kanttekening 3: Voorinformatie ≠ juiste positie

Dan is er nog de vraag of de voorkennis leidt tot de juiste trades. Niet zelden zijn de financiële markten grillig. Er zijn emoties en er vinden vaak verschillende zaken tegelijkertijd plaats. Financiële markten ontwikkelen zich zelden volgens het perfecte plaatje. Het gaat er ook om wanneer je verkoopt en of je de positie weer tegensluit. We zien in de media vooral die transacties die potentieel grote winsten hebben opgeleverd. Daarmee vallen we snel te prooi aan de selectie- of ‘salience bias’.

Tot slot

Diverse mensen geloven liever in een complot, dan te accepteren dat markten soms heftig bewegen op basis van onzekerheid, interpretatie en durf. Perfect getimede trades voelen als bewijs, maar zijn vaak niet meer dan zichtbare uitschieters in een zee van mislukte pogingen. Dat neemt niet weg dat echte handel met voorkennis verwerpelijk en strafbaar is. Misschien zit de vermeende ontwerpfout – mogelijke insider trading – niet zozeer in het systeem, maar in onze neiging om achteraf betekenis toe te kennen aan ‘succes’.

Dit artikel bevat een persoonlijke opinie van Harry Geels

Meer columns van Harry Geels