Vanguard: Nieuw pensioenstelsel vraagt om andere blik op uitgaven
Het pensioen is geen eindpunt, maar een financiële reis die tientallen jaren kan duren. Nu Nederland overstapt naar een nieuw pensioenstelsel wordt het belangrijker om niet alleen te kijken naar hoeveel pensioen je opbouwt, maar ook naar hoe uitgaven door de pensioenjaren heen veranderen.
Veel Nederlanders gaan er impliciet vanuit dat hun uitgaven na pensionering min of meer gelijk blijven. In de praktijk verloopt pensioen vaak in verschillende fasen, met telkens een ander uitgavenpatroon, aldus vermogensbeheerder Vanguard, die ervoor pleit om ook voor de pensioenjaren een goede financiële planning te maken.
De eerste pensioenjaren zijn vaak het duurst
De eerste jaren na pensionering zijn volgens Vanguard vaak de meest actieve en daardoor ook het duurst. Mensen reizen meer, besteden meer tijd aan hobby's en ondernemen activiteiten waarvoor tijdens het werkzame leven weinig ruimte was. In deze relatief vitale fase worden ook vaker grote uitgaven gedaan, zoals verre reizen, woningverbeteringen of een nieuwe auto auto.
Tegelijk verdwijnen na pensionering sommige kostenposten, zoals woon-werkverkeer, een hypotheek of de kosten voor thuiswonende kinderen. Dat betekent echter niet automatisch dat de totale uitgaven dalen: nieuwe vrijetijds- en leefstijluitgaven kunnen die besparingen deels of volledig compenseren.
Na die actieve beginfase nemen de uitgaven vaak af. Op latere leeftijd kunnen ze opnieuw stijgen door gezondheidszorg, woningaanpassingen of extra ondersteuning. Juist deze kosten zijn moeilijk te voorspellen, waardoor financiële planners steeds vaker adviseren om niet alle financiële ruimte vroeg in de pensionering te besteden.
Meer inzicht is nodig
Die fasering van uitgaven sluit aan bij de veranderingen in het Nederlandse pensioenstelsel. Onder het nieuwe stelsel verschuift de aandacht van een min of meer vaste pensioenuitkering naar een pensioenvermogen dat meer meebeweegt met financiële markten en persoonlijke keuzes. Daardoor wordt inzicht in toekomstige uitgaven belangrijker.
De overheid en pensioenfondsen proberen deelnemers meer inzicht te geven in mogelijke pensioenuitkomsten en de onzekerheden die daarbij horen. Daarmee wordt ook duidelijker dat persoonlijke keuzes een grotere rol spelen, onder meer in de volgorde waarin mensen hun vermogen aanspreken.
Grote uitgaven direct na pensionering kunnen immers gevolgen hebben voor de financiële ruimte later. De vraag is daarom niet alleen hoeveel pensioen iemand heeft, maar ook wanneer dat geld wordt uitgegeven.
'Hoeveel kosten de plannen voor de eerste pensioenjaren werkelijk? En is het verstandig grote uitgaven over meerdere jaren te spreiden?' zijn volgens Vanguard vragen die toekomstige gepensioneerden zichzelf zouden moeten stellen.
Pensioenplanning gaat daardoor steeds meer lijken op financiële planning gedurende de hele levensloop. Niet alleen de hoogte van het pensioen telt, maar ook de timing van uitgaven.
Pensioenvermogen belangrijker dan pensioenuitkering
Wie rekening houdt met de verschillende fasen van pensionering, vergroot volgens de vermogensbeheerder de kans op een financieel stabiele oude dag. Het nieuwe pensioenstelsel dwingt Nederlanders daarmee verder te kijken dan hun maandelijkse pensioenuitkering alleen.
