J. Safra Sarasin: De metalen die de economische wereldorde veranderen

June 3, 2026

Koper, lithium en zeldzame aardmetalen zijn vandaag veel meer dan gewone industriële grondstoffen. Ze zijn uitgegroeid tot onmisbare bouwstenen voor economische groei, technologische vooruitgang en de strategische onafhankelijkheid van landen. Daardoor spelen ze ook een steeds belangrijkere rol voor beleggers. Dat stelt Joran Mambir, productspecialist bij de private bank J. Safra Sarasin.

Waar olie gedurende de vorige eeuw de wereldeconomie domineerde, verschuift de aandacht vandaag naar een bredere groep metalen en mineralen. Zonder deze grondstoffen zouden elektrische voertuigen, hernieuwbare energie, datacenters en moderne defensiesystemen niet kunnen functioneren. Ze vormen de basis van de technologische en economische ontwikkelingen die onze toekomst bepalen.

De vraag naar deze metalen neemt sterk toe door verschillende grote veranderingen die tegelijkertijd plaatsvinden. De overstap naar elektrisch vervoer, de uitbouw van zonne- en windenergie, de snelle groei van datacenters voor artificiële intelligentie en de verdere verstedelijking van opkomende economieën vragen allemaal enorme hoeveelheden grondstoffen. Deze evoluties zorgen ervoor dat strategische metalen steeds waardevoller worden.

Beperkt aantal leveranciers

Ook geopolitiek winnen deze grondstoffen aan belang. De productie van veel kritieke metalen is geconcentreerd in slechts enkele landen. Australië levert een groot deel van het wereldwijde lithium, Chili is een van de belangrijkste koperproducenten en China heeft een dominante positie opgebouwd in de verwerking en raffinage van veel strategische metalen. Hierdoor zijn veel landen afhankelijk geworden van een beperkt aantal leveranciers.

Om die afhankelijkheid te verminderen, nemen overheden maatregelen. De Verenigde Staten investeren in de eigen productie van batterijmaterialen en zeldzame aardmetalen. De Europese Unie wil haar bevoorrading beter veiligstellen en minder afhankelijk worden van import. Ook de G7-landen werken samen om hun toeleveringsketens beter te spreiden. Handelsmaatregelen zoals invoerheffingen en exportbeperkingen worden daarbij steeds vaker ingezet als economisch en strategisch instrument.

Stijgende vraag

Tegelijkertijd heeft het aanbod moeite om de stijgende vraag bij te houden. Het ontwikkelen van een nieuwe mijn duurt vaak tien jaar of langer. Daarnaast worden mijnbouwbedrijven geconfronteerd met strengere milieu- en sociale regelgeving, stijgende energie- en waterkosten en een toenemend risico op overheidsingrijpen. Bovendien zijn veel bedrijven voorzichtiger geworden met grote investeringen na de moeilijke periode die de sector in de jaren 2010 doormaakte.

Deze omstandigheden kunnen gunstig zijn voor mijnbouwbedrijven. Wanneer de prijs van een metaal stijgt, neemt hun winst vaak sterker toe dan de omzet omdat een groot deel van hun kosten vastligt. Daarnaast keren veel mijnbouwbedrijven dividend uit aan hun aandeelhouders. Dat is een belangrijk verschil met een rechtstreekse belegging in metalen, die geen inkomsten genereert.

Blootstelling aan belangrijke economische trends

Voor beleggers biedt de sector verschillende mogelijkheden. Sommige bedrijven profiteren rechtstreeks van hogere grondstoffenprijzen, terwijl andere waarde creëren door metalen te verwerken, gespecialiseerde apparatuur te leveren of grondstoffen te recycleren. Ook bedrijven die betrokken zijn bij de uitbreiding van elektriciteitsnetwerken kunnen indirect profiteren van de wereldwijde elektrificatie. Samen bieden deze activiteiten blootstelling aan enkele van de belangrijkste economische trends van de komende decennia.

Toch blijft voorzichtigheid geboden. Grondstoffenmarkten kunnen sterk schommelen en ook politieke beslissingen of veranderingen in regelgeving kunnen een grote impact hebben. Daarom blijft een zorgvuldige selectie van beleggingen belangrijk. Wat wel duidelijk lijkt, is dat de economische concurrentie van de 21e eeuw niet alleen zal draaien om technologie, maar ook om de grondstoffen die deze technologie mogelijk maken. Daardoor blijft de waardeketen van strategische materialen een interessant domein voor langetermijnbeleggers.