Mashid Mojabi: De aanhouder wint!

Mashid Mojabi: De aanhouder wint!

Private Equity Europa Wet- en regelgeving

Door Mashid Mojabi, Policy Lead, Nederlandse Vereniging van Participatiemaatschappijen (NVP)

De Europese interne markt belooft vrij verkeer van kapitaal, maar voor private equity- en venture capital-fondsmanagers blijft het grensoverschrijdend aanbieden en beheren van fondsen in de praktijk complex en kostbaar.

Wie een AIFMD-fonds wil aanbieden aan beleggers in andere EU-lidstaten, zoals Frankrijk, Duitsland of Italië, stuit al snel op een forse rekening. Het benaderen van beleggers in andere lidstaten wordt vaak aangemerkt als (pre-)marketing, wat betekent dat het fonds vooraf moet zijn aangemeld bij de lokale toezichthouder. Dat gaat gepaard met registratiekosten, jaarlijkse toezichtvergoedingen, ‘notification fees’, en zelfs regels over lokale ‘payment agents’ die per land verschillen en waardoor de totale kosten in de praktijk aanzienlijk kunnen oplopen.

Dat wringt. De Europese Unie is immers gebouwd op het vrije verkeer van goederen, personen, diensten en kapitaal. Toch dwingen nationale regels en kosten fondsmanagers tot strategische keuzes over waar zij hun fondsen wel en niet aanbieden. In de praktijk betekent dit dat fondsen zich slechts in een beperkt aantal lidstaten registreren, waardoor beleggers in andere landen geen toegang hebben. Dat is niet alleen frustrerend voor fondsen en beleggers, maar draagt ook bij aan de verdere fragmentatie van de Europese kapitaalmarkt en belemmert de schaalvergroting die nodig is om de Europese economie concurrerend te laten zijn ten opzichte van andere markten, zoals de Verenigde Staten.

Private equity- en venture capital-fondsen zijn bijna altijd gestructureerd als closed-end fondsen. Daarom besluit een fondsmanager het fonds na closing weer af te melden in bepaalde lidstaten. Het is immers niet meer mogelijk om toe te treden en de marketingfase van het fonds is afgelopen. Wie echter vervolgens binnen afzienbare tijd een nieuw fonds met een vergelijkbare strategie opzet en dat opnieuw wil aanbieden in een lidstaat waar eerder is afgemeld, loopt tegen een volgende hobbel aan. Europese regels verbieden het namelijk om gedurende 36 maanden een fonds met dezelfde strategie te pre-marketen in die lidstaat. Die termijn oogt arbitrair en roept in de sector al langer de vraag op welk doel deze beperking dient. Waarschijnlijk heeft men regels die voor open-end fondsen logisch zijn simpelweg gekopieerd naar closed-end fondsen.

Na jaren van kritiek zijn die signalen ook in Brussel aangekomen. In het najaar van 2025 presenteerde de Europese Commissie een wetsvoorstel dat beoogt een aantal van deze obstakels weg te nemen, waaronder de 36-maandenregel. Hoewel het voorstel nog het volledige Europese wetgevingstraject moet doorlopen, lijkt dit een stap in de goede richting. Het laat bovendien zien dat het consequent agenderen van knelpunten bij beleidsmakers door brancheverenigingen zoals de NVP daadwerkelijk kan leiden tot aanpassingen. Het zijn juist deze kleine stapjes die samen het verschil maken. Kortom, de aanhouder wint!