Bob Homan: AI maakt analisten menselijker
Bob Homan: AI maakt analisten menselijker
Door Bob Homan, Hoofd ING Investment Office
Wat is de toegevoegde waarde van de aandelenanalist nu AI het rekenwerk moeiteloos overneemt? Het antwoord ligt in ongeëvenaarde verbeeldingskracht.
De aandelenanalist had lange tijd een helder profiel. Iemand die goed was met cijfers en sterk in modellen. Iemand die urenlang kon sleutelen aan aannames over omzetgroei, marges en financieringskosten. Wie zijn spreadsheet het beste beheerde, kwam het verst. Maar dat vak is in beweging. Het verandert niet van de ene op de andere dag, maar wel gestaag. En ja — daar is hij weer — artificiële intelligentie (AI) versnelt die verandering. AI is namelijk opvallend goed in het traditionele analistenwerk: grote hoeveelheden data verwerken, scenario’s doorrekenen, consistent extrapoleren, winsttaxaties genereren. AI doet het sneller en zonder koffiepauze.
De verbeeldingskracht van de analist
Dat maakt de analist niet overbodig, maar verschuift wel het zwaartepunt van het vak. De vragen die er echt toe doen voor beleggers gaan namelijk steeds minder over de volgende kwartaalcijfers. Dankzij AI heeft iedereen immers toegang tot nagenoeg dezelfde informatie. Nee, bij het vinden van aandelen die structureel beter gaan presteren dan de rest, wordt iets anders doorslaggevend: de verbeeldingskracht van de analist. Welke producten of diensten slaan straks aan? Welke trends zetten door en welke verdwijnen geruisloos? Waar ontstaat pricing power en waar verdampt die juist?
Daarmee komt een andere eigenschap centraal te staan: het vermogen om economische, technologische en maatschappelijke ontwikkelingen met elkaar te verbinden en daar plausibele toekomstbeelden mee te schetsen. Dat vraagt om een ander type analist: minder gericht op perfecte puntvoorspellingen en meer op scenario’s, bandbreedtes en alternatieve paden. Iemand die niet alleen jaarverslagen leest, maar ook begrip heeft van consumentengedrag, technologische adoptie en veranderende voorkeuren, gecombineerd met een gevoel voor cultuur en tijdgeest.
Fantasie zonder discipline is weinig waard
Tegelijkertijd moeten we dat niet romantiseren. Fantasie zonder discipline stelt weinig voor. Het is de combinatie die het verschil maakt: scenario’s bedenken én ze kritisch toetsen. Niet verliefd worden op het eigen verhaal, maar bereid zijn het bij te stellen wanneer de werkelijkheid anders uitpakt.
In zekere zin maakt AI het analistenvak menselijker. Naarmate machines beter worden in rekenen, groeit ook het belang van mensen die richting geven, context bieden en betekenis toevoegen. Spreadsheets verdwijnen niet, maar raken meer op de achtergrond. De analist verschuift van hoeder van de ‘winst per aandeel’ naar een rol als gids, iemand die helpt te navigeren door onzekerheid. En precies daardoor is de analist relevanter dan ooit.