Investeren in wonen is investeren in zorg

Investeren in wonen is investeren in zorg

De vergrijzing wordt vaak gezien als een zorgvraagstuk. Maar zonder passende woningen loopt de zorg vast. Daarom is investeren in wonen ook investeren in een toekomstbestendig zorgstelsel.

Door Simon van der Gaast, Senior Beleidsadviseur, IVBN

De plek waar ouderen wonen is minstens zo bepalend voor de toekomst van de zorg als hoe die zorg wordt georganiseerd. Zonder passende woningen loopt de druk op zorginstellingen, mantelzorgers en professionals verder op. De grootste zorginnovatie zit misschien wel in hoe en waar mensen wonen.

De opgave is groot. Tot 2030 zijn naar schatting 290.000 extra woningen nodig voor ouderen en mensen met een zorgvraag. Daarbij gaat het vooral om woonvormen zoals nultredenwoningen, geclusterde woningen en zorggeschikte appartementen. Die maken langer zelfstandig wonen mogelijk, met ondersteuning dichtbij en ruimte voor ontmoeting.

Deze woonvormen zijn meer dan een dak boven het hoofd. Ze versterken zelfstandig- heid, verminderen eenzaamheid en stellen zwaardere zorg uit. Omdat bewoners dichter bij elkaar wonen, kan zorg efficiënter worden georganiseerd en schaars personeel beter worden ingezet. Zo dragen ze bij aan een betere leefkwaliteit én een toegankelijker zorgstelsel.

Om die beweging op gang te brengen, is kwaliteit doorslaggevend. Veel ouderen zoeken in de eerste plaats geen zorg, maar een aantrekkelijke woning op een goede locatie. Door deze woningen toe te voegen, verhuizen zij eerder en ontstaat doorstroming. De stap wordt vooral gezet als het aanbod zelfstandig, betaalbaar en goed gelegen is, met voorzieningen en mogelijkheid tot ontmoeting dichtbij. Senior living draait om kwaliteit van leven, met zorg in de buurt wanneer dat nodig is.

Lokale keuzes bepalen de opgave

Juist nu worden de belangrijke keuzes gemaakt. Gemeenten leggen vast welke woningen nodig zijn en voor wie. Hierbij wordt beslist of er daadwerkelijk ruimte komt voor ouderenhuisvesting en woonzorgconcepten. Als die ruimte ontbreekt, bouwen we vandaag aan een woningvoorraad die de zorgvraag van morgen niet aankan. Dat is ook voor de bredere woningmarkt relevant. Bouwen voor senioren kan meerdere verhuisbewegingen op gang brengen, doordat ouderen bij verhuizing vaak een grotere gezinswoning achterlaten.

Langjarig kapitaal als partner

Die opgave kan niet alleen door overheid en zorginstellingen worden gedragen. Ook langjarig privaat kapitaal is nodig. Zorgvastgoed is inmiddels een volwassen beleggingscategorie, met stabiele kasstromen, langjarige exploitatie en groeiende belangstelling van investeerders. Door de combinatie van financiële stabiliteit en maatschappelijke impact is het relevant voor pensioenfondsen en verzekeraars.

Om die rol waar te maken, moeten investeerders op tijd betrokken worden bij nieuwe ontwikkelingen. Zonder zicht op projecten en zonder een duidelijke plek in plannen blijven investeringen uit, ook als het kapitaal beschikbaar is.

Randvoorwaarden voor versnelling

Investeren in zorgvastgoed gebeurt niet vanzelf. Zonder concrete projecten en duidelijke kaders blijft investeringsbereidheid een belofte op papier. Verschillen tussen gemeenten en onduidelijkheid over woningtypen maken het lastig om kapitaal te laten landen. Meer eenduidigheid in definities helpt en het is belangrijk dat deze duidelijkheid er snel komt. Als duidelijk is wat wordt verstaan onder bijvoorbeeld zorggeschikte woningen, ontstaat meer houvast. Dat maakt het eenvoudiger om projecten sneller te ontwikkelen, beter betaalbaar te houden en maakt het voor investeerders beter te beoordelen.
 

Lees de volledige column in Financial Investigator magazine