Ruud Hendriks: 'Money loves speed' - lessen uit een leven in de financiële wereld

Ruud Hendriks: 'Money loves speed' - lessen uit een leven in de financiële wereld

Ruud Hendriks behoort tot de nestors van de Nederlandse financiële sector. Hij bouwde een internationale carrière op die hem via Robeco en Goldman Sachs naar bestuurs- en adviesrollen en uiteindelijk het ondernemerschap bracht. In de loop der decennia maakte hij de ontwikkeling van de asset managementindustrie van dichtbij mee. Nu hij tachtig is geworden en nog altijd actief is, blikt hij terug op de keuzes, cultuurverschillen en levenslessen die zijn loopbaan hebben gevormd.

Door Harry Geels

 
U heeft een carrière van meer dan vijftig jaar achter de rug. Welke keuzes of momenten zijn bepalend geweest voor uw professionele ontwikkeling?

‘Mijn loopbaan is nooit volgens een uitgestippeld plan verlopen. Na het gymnasium studeerde ik rechten aan de Vrije Universiteit in Amsterdam en belandde ik in het institutioneel vermogensbeheer. Mijn eerste twintig jaar bracht ik door bij Robeco. Daar heb ik het vak geleerd en groeide ik uiteindelijk door tot Senior Vice President.

Als ik één moment zou moeten noemen dat bepalend is geweest, dan is het de overstap van Robeco naar Goldman Sachs Asset Management. Ik had het op papier helemaal voor elkaar en was niet op zoek naar iets anders. Goldman Sachs bood mij aanvankelijk een contract voor slechts één jaar, wat de beslissing spannend en risicovol maakte. Toch won mijn nieuwsgierigheid het van de zekerheid, en achteraf bleek het de beste professionele keuze die ik ooit heb gemaakt. Die stap opende deuren die anders waarschijnlijk gesloten waren gebleven. Ik kwam terecht in een internationale werkomgeving die mijn blik op beleggen, leiderschap en ondernemerschap blijvend heeft verbreed.

Diezelfde ondernemende instelling heeft mij gebracht waar ik nu sta. Als medeoprichter van R/A Wealth Advisors bouw ik tegenwoordig vanuit Amsterdam en Dubai verder aan een internationaal platform van professionals uit verschillende disciplines, waarmee wij vermogende families, family offices en ondernemers toegang bieden tot kennis, ervaring en een internationaal netwerk.

Terugkijkend is dit misschien wel de belangrijkste les: de grootste kansen ontstaan vaak wanneer nieuwsgierigheid het wint van zekerheid. Juist de stap waarvan je vooraf niet weet hoe die zal uitpakken, blijkt achteraf vaak de meest waardevolle.’

Welke verschillen zijn er tussen Nederlandse en Angelsaksische asset managers?

‘Dat verschil is groter dan de meeste mensen denken. Bij Nederlandse organisaties staat het collectief centraal: consensus, zorgvuldigheid, polderen, langere besluitvorming en een sterke compliance- en risicocultuur. Dat leidt tot weloverwogen besluiten, maar gaat soms ten koste van de snelheid. Loyaliteit aan de organisatie wordt bovendien vaak beloond met een langdurige loopbaan.

Bij Goldman Sachs lag de nadruk veel meer op ondernemerschap, persoonlijke verantwoordelijkheid en prestaties. Daar word je als het ware iedere dag opnieuw aangenomen. Je krijgt veel ruimte om zelfstandig beslissingen te nemen en daarvoor ook de volledige verantwoordelijkheid te dragen. Resultaten worden direct gemeten en beloond, en je bouwt zelf je business op. Er is geen vangnet, maar ook geen plafond.

De Angelsaksische cultuur is directer en commerciëler en accepteert risico nadrukkelijker als onderdeel van ondernemerschap. Nederlanders zijn grondiger en analytischer, maar blijven soms langer zoeken naar consensus. Wie in beide werelden heeft gewerkt, leert wanneer je de tijd moet nemen om belangen zorgvuldig af te wegen en wanneer snelheid en besluitvaardigheid het verschil maken.

Een van de belangrijkste lessen die ik bij Goldman Sachs heb geleerd, is: money loves speed. Een e-mail die twee dagen blijft liggen, is een gemiste kans. Een telefoontje binnen een uur kan het verschil maken. Met rendement kunnen vermogensbeheerders zich zelden blijvend onderscheiden, met service wel.’

Na zo’n lange carrière zijn er ongetwijfeld meer lessen die u wilt meegeven.

‘Een belangrijke les is dat je op het juiste moment een onzekere stap moet durven zetten. Als ik in 2000 bij Robeco was gebleven, had ik waarschijnlijk een prima loopbaan gehad, maar had ik alles wat daarna volgde, gemist. Comfort is de grootste vijand van groei. Een andere les is: als je op de top kunt landen, moet je niet eerst gaan klimmen. Ik heb bewust mensen benaderd waarvan anderen dachten dat ze onbereikbaar waren, en projecten opgepakt die als te ambitieus werden gezien. Koppel durf aan een zorgvuldig gekozen startpunt. Hoger beginnen kan je jaren schelen. Ik zeg dan ook vaak: vragen kost niets, niet vragen kost alles.

Investeer daarnaast voortdurend in je netwerk. Niet transactioneel, maar oprecht. Ik probeer iedere dag iemand te ontmoeten die ik nog niet ken en tijd te maken voor bestaande relaties, zonder daar direct iets voor terug te verwachten. Veel van de mooiste kansen in mijn leven zijn voortgekomen uit gesprekken die jaren eerder zonder zakelijke agenda begonnen. Een sterk netwerk bouw je niet wanneer je het nodig hebt, maar lang daarvoor. Instellingen openen deuren, maar uiteindelijk stapt een mens bij een ander mens naar binnen. Mensen doen zaken met mensen, niet met logo’s.’

Hoe verhoudt dat netwerken zonder directe tegenprestatie zich tot de druk om u bij Goldman Sachs in één jaar te bewijzen?

‘Dat lijkt misschien tegenstrijdig, maar voor mij waren die twee juist complementair. Mijn benadering was nooit om iets te verkopen, maar om eerst te begrijpen wat iemand werkelijk nodig had. Daarom hechtte ik veel waarde aan persoonlijk contact. Wanneer je bij iemand aan tafel zit, in zijn eigen stad en cultuur, begrijp je veel sneller wat hem bezighoudt. Vraag een potentiële cliënt gewoon wat hij nodig heeft om cliënt te worden, luister goed en beoordeel eerlijk of je dat kunt leveren.

Soms vraagt dat om ondernemerschap. Bij Goldman Sachs haalde ik mijn eerste grote klant in twaalf maanden binnen met een oplossing waarvan ik vooraf niet zeker wist of we die volledig konden realiseren. Vervolgens zette ik intern alles op alles om die belofte waar te maken. Daar zit een belangrijke les in: wees niet bang om jezelf en je organisatie uit te dagen, zolang je eerlijk blijft over wat wel en niet mogelijk is. Hoge verwachtingen van klanten dwingen organisaties vaak beter te worden. Maak je die verwachtingen vervolgens waar, dan ontstaat vertrouwen. En vertrouwen leidt tot nieuwe relaties, nieuwe opdrachten en verdere groei.

Ik heb over de hele wereld gereisd en daardoor verschillende culturen leren kennen en waarderen. Je ontdekt hoe mensen omgaan met tijd, vertrouwen en besluitvorming. Vertrouwen is uiteindelijk de enige valuta die overal ter wereld dezelfde waarde heeft. De transactie volgt dan meestal vanzelf.

Dat brengt mij bij misschien wel de belangrijkste les: stel je reputatie altijd boven de transactie. Eén verkeerde beslissing kan tenietdoen wat je in twintig jaar hebt opgebouwd. Discretie, loyaliteit en integriteit zijn geen loze kreten, maar de basis van langdurig succes. Ik heb ook geleerd naar mijn intuïtie te luisteren: waar mensen niet volledig integer handelen, ontstaan vroeg of laat problemen.

Wacht ten slotte niet op het perfecte moment, want dat bestaat meestal niet. Wie wacht op volledige zekerheid, mist vaak de kans omdat een ander al heeft gehandeld. En geloof in optimisme. In de financiële wereld kun je veel slimme mensen haarfijn horen uitleggen waarom iets niet werkt. Optimisten bouwen bedrijven en brengen mensen bij elkaar; cynici schrijven memo’s waarom iets niet kan.’

Welke beleggingsles heeft u zelf het meest geholpen en zou u iedere belegger willen meegeven?

‘De belangrijkste les is geduld. De meeste vermogens worden niet opgebouwd door voortdurend te handelen, maar door goede beslissingen de tijd te geven zich te bewijzen. Beleggen is minder een wedstrijd in intelligentie dan een oefening in discipline. Verzamel informatie, denk zorgvuldig na, en handel vervolgens met overtuiging. Beslissingen waar je niet volledig achter staat, leveren zelden goede resultaten op.
 

Money loves speed. Een e-mail die twee dagen blijft liggen, is een gemiste kans. Een telefoontje binnen een uur kan het verschil maken.

 
Diversificatie en concentratie hebben allebei hun plaats. Diversificatie beschermt tegen wat je niet kunt voorzien. Concentratie bouwt vermogen op, mits je werkelijk begrijpt waarin je investeert. Succesvol beleggen draait niet om het voorspellen van morgen, maar om het combineren van kennis, geduld, discipline en gezond verstand over een lange periode. De kracht van het renteop- rente-effect wordt nog altijd onderschat. Tijd is vaak de beste bondgenoot van een belegger. Niet voor niets wordt compound interest het achtste wereldwonder genoemd.’

U bent onlangs tachtig geworden, maar nog volop actief. Wat houdt u het meest bezig en waar haalt u uw energie vandaan?

‘Op de eerste plaats vind ik het nog altijd ontzettend leuk om te werken. Mijn netwerk blijft daarbij een grote bron van inspiratie en energie. Ik volg de geopolitiek, de financiële markten, technologische innovatie en de grote wereldwijde ontwikkelingen die van invloed zijn op beleggers.

Neem bijvoorbeeld de institutionele beleggingswereld. Sinds 1985 is het aantal pensioenfondsen, verzekeraars en banken sterk afgenomen, terwijl het beheerde vermogen juist explosief is gegroeid. Institutionele beleggers zijn groter en internationaler geworden. Tegelijkertijd zien we de sterke opkomst van sovereign wealth funds en family offices, met name in opkomende economieën. Ook alternatives, zoals private equity, private debt en infrastructuur, zijn uitgegroeid van een niche tot een volwaardig onderdeel van veel beleggingsportefeuilles.
 

Een sterk netwerk bouw je niet wanneer je het nodig hebt, maar lang daarvoor. Mensen doen zaken met mensen, niet met logo’s.

 
Daarnaast bouw ik met een team van ervaren specialisten verder aan R/A Wealth Advisors en adviseer ik graag jonge ondernemers. Hun energie en ideeën houden mij scherp. Ik vind het bovendien belangrijk om mijn kennis en ervaring door te geven aan de volgende generatie. Daarom ben ik betrokken bij verschillende AIinitiatieven en zet ik mij in voor een stichting die financiële educatie toegankelijk maakt voor kinderen vanaf de basisschool. Met pensioen gaan voelt voor mij dan ook als stoppen op een moment waarop ik nog iedere dag met veel energie en nieuwsgierigheid aan de slag ga. Zolang ik plezier heb in wat ik doe en nieuwsgierig blijf naar wat morgen mogelijk is, blijf ik actief. Misschien is dat wel de belangrijkste rode draad in mijn leven geweest.’

U woont en werkt deels vanuit Dubai. Wat maakt dat steeds meer ondernemers en vermogende families hun blik richten op landen buiten Europa?

‘Belastingen spelen een rol, maar het verhaal is veel breder. Ondernemers en vermogende families kijken naar het totaalplaatje: voorspelbaarheid van beleid, veiligheid, kwaliteit van leven en vooral de ruimte om te ondernemen. In gesprekken merk ik dat de bureaucratie in delen van Noord-Europa steeds vaker als een belemmering wordt ervaren en dat ondernemerschap minder vanzelfsprekend wordt gewaardeerd dan vroeger.

Met name de Verenigde Arabische Emiraten, Qatar en Saoedi-Arabië investeren doelgericht in infrastructuur, veiligheid, technologie en onderwijs. Dubai is daarvan misschien wel het meest sprekende voorbeeld: een bescheiden vissersdorp aan de rand van de woestijn dat in enkele decennia is uitgegroeid tot een internationaal financieel en zakelijk centrum. Opvallend is dat het allang niet meer alleen de zeer vermogenden aantrekt, maar juist ook ondernemers met middelgrote bedrijven. Juist zij investeren, creëren werkgelegenheid en stimuleren innovatie.

Nederland blijft voor mij een prachtig land, met sterke bedrijven en uitzonderlijk talent. De vraag is hoe we ervoor zorgen dat ondernemerschap, talent en kapitaal zich ook in de toekomst aan Nederland blijven verbinden. Daar ligt wat mij betreft niet alleen een uitdaging, maar vooral een enorme kans.’
 

Ruud Hendriks

Ruud Hendriks is Co-Founder van R/A Wealth Advisors. Eerder bekleedde hij senior functies bij Robeco en Goldman Sachs Asset Management en was hij Senior Advisor bij KKR. Daarnaast vervulde hij diverse internationale bestuurs- en advies- functies. Hij adviseert family offices, ondernemers en institutionele beleggers op het gebied van vermogensbeheer, governance, strategische vraagstukken, cross-border investeringen en internationale vermogensstructuren.

   

Lees het volledige interview in Financial Investigator magazine