RaboResearch: Duurzame transitie stokt
RaboResearch: Duurzame transitie stokt
Nederlandse bedrijven proberen steeds vaker hun strategische afhankelijkheden van buitenlandse leveranciers te verminderen, maar de bredere transitie naar een toekomstbestendige economie komt nog moeizaam op gang. Dat blijkt uit een nieuw onderzoek van RaboResearch onder ongeveer duizend Nederlandse bedrijven.
Volgens het rapport 'Zonder circulaire en transparante ketens gaat strategische autonomie moeilijk lukken' werkt circa 20% van de bedrijven actief aan het verminderen van strategische afhankelijkheden van landen binnen of buiten de EU. Bij grotere ondernemingen met vijftig of meer werknemers loopt dat aandeel op tot ongeveer 60%. Bedrijven doen dit bijvoorbeeld door import te beperken of activiteiten dichter bij huis te organiseren, zoals dataopslag of dienstverlening.
Uit het onderzoek blijkt dat deze strategie vaak samengaat met meer aandacht voor ketentransparantie en circulariteit. Bedrijven die meer inzicht hebben in hun toeleveringsketen en die grondstoffen vaker hergebruiken, blijken vaker bezig te zijn met het verkleinen van hun afhankelijkheid van buitenlandse leveranciers. Volgens de onderzoekers is dat logisch: zonder zicht op de keten is het lastig om kwetsbaarheden te identificeren, terwijl een circulaire bedrijfsvoering de afhankelijkheid van nieuwe grondstoffen kan verminderen.
Tegelijkertijd stagneert de bredere transitie naar duurzaam en maatschappelijk verantwoord ondernemen. Nederlandse bedrijven scoren in 2025 gemiddeld een 5,4 op de zogeheten NEx-T-index, die de voortgang richting een nieuwe economie meet. Dat is vrijwel gelijk aan een jaar eerder.
Vooral kleinere bedrijven hebben moeite om de omslag te maken. Hun gemiddelde score daalde licht en met name op het gebied van circulariteit is een duidelijke achteruitgang zichtbaar. Volgens de onderzoekers hebben kleine ondernemingen vaak minder capaciteit en middelen om zulke veranderingen door te voeren.
De industrie loopt relatief voorop op het gebied van ketentransparantie en circulariteit. Volgens RaboResearch kunnen andere sectoren mogelijk van die aanpak leren bij het versterken van hun weerbaarheid en het verminderen van strategische afhankelijkheden.