PIMCO voorziet toenemende verschillen tussen opkomende en ontwikkelde economieën

De internationale vermogensbeheerder PIMCO houdt vast aan de visie dat de wereldeconomie zich in verschillende snelheden blijft ontwikkelen. PIMCO voorziet dat ontwikkelde economieën de komende drie tot vijf jaar te maken krijgen met trage groei van ongeveer 2% per jaar, gecombineerd met aanhoudend hoge werkloosheid. Opkomende economieën zullen meer groei zien – ongeveer 6% - maar kampen met inflatiedruk. Beleidsmakers zullen de stevige maatregelen schuwen die nodig zijn om de structurele economische problemen aan te pakken.

De wereldeconomie heeft vooruitgang geboekt in het herstel van de crisis, maar wel op een onregelmatige en kostbare wijze. De ontwikkelingen zijn complex, maar komen uiteindelijk neer op uit het lood geslagen balansen van overheden, bedrijven en consumenten. De vraag is wanneer en hoe het evenwicht hersteld wordt – al dan niet vrijwillig.

Dat zijn enkele van de conclusies van het meest recente Secular Forum, het jaarlijkse overleg van de beleggingsexperts van PIMCO om de vooruitzichten voor de komende drie tot vijf jaar te bespreken. "We zien voor de nabije toekomst een scenario van doormodderen. Het is een wereld die langzaam en onregelmatig herstelt, en die structureel aangetast blijft", stelt Mohamed El-Erian, CEO van PIMCO.

Het contrast in het herstel van de wereldeconomie wordt enerzijds gevormd door de ontwikkelde landen, die naast trage groei en hoge werkloosheid ook kampen met hoge staatschulden en begrotingstekorten, intensievere regelgeving en aanhoudende schuldafbouw. Anderzijds blijven opkomende economieën bezig met een ontwikkelingsdoorbraak, waarbij ze hoge economische groei laten zien en de inkomens- en welvaartskloof tussen de opkomende landen steeds verder verkleinen.De kredietwaardigheid van de ontwikkelde landen zal verslechteren, en het is vrijwel zeker dat in ten minste één land (en waarschijnlijk meer) in Europa een schuldsanering zal plaatsvinden. Intussen zal de kredietwaardigheid van opkomende economieën juist verbeteren. Naast de inflatiedruk, kampen de opkomende markten te maken met een hoge kapitaalsinstroom, die mogelijk leidt tot experimentele beleidsmaatregelen.

Er zijn tekenen die wijzen op een versneld herstel van de wereldeconomie, die steeds meer veerkracht krijgt en mogelijkheden biedt om de onconventionele steunmaatregelen weer terug te draaien. Bij de doorbraak van de opkomende economieën maakt met name China een overgang door waarbij zich een middenklasse ontwikkelt die door toenemende consumptie de wereldeconomie kan ondersteunen.

Er zijn echter ook signalen van een onregelmatig en haperend mondiaal herstel. In bepaalde ontwikkelde economieën zijn de economische groeiprognoses niet voldoende om de ​toenemende problemen met staatsschulden en begrotingstekorten weg te nemen. Ondanks de crisis is er nauwelijks een betekenisvolle afname geweest van de excessieve schulden die in de periode voor de crisis zijn opgebouwd. In plaats van ze overtuigend aan te pakken, zijn de schulden door het systeem heen verplaatst en uiteindelijk vooral terechtgekomen bij overheden en belastingbetalers.

Beleidsmakers schuwen structurele maatregelen

PIMCO verwacht niet dat beleidsmakers en politici de maatregelen durven te nemen die nodig zijn om de structurele problemen die de mondiale economie belemmeren op te lossen. Ze zijn verlamd door de politieke en economische uitdagingen die ontstaan door de verschuiving van een liquiditeitsgerichte aanpak naar een structurele aanpak. El-Erian: “Er zijn grenzen aan hoe lang je excessieve schulden door het systeem kun blijven schuiven. Je kunt geen solvabiliteitsproblemen oplossen door nieuwe schulden op oude schulden te stapelen. Beleidsmakers kunnen niet eeuwig de bal voor zich uit blijven schoppen, want de effectiviteit en flexibiliteit van hun beslissingen nemen af, terwijl de risico’s van onbedoelde gevolgen dag in, dag uit blijven toenemen.”

Sommige delen van de wereldeconomie zijn opvallend gezond, zoals multinationals en consumenten in opkomende economieën; enkele delen zijn herstellende, zoals banken die baat hebben gehad van kapitaalinjecties, staatsgaranties en steile rentecurves. Andere sectoren zijn verslechterd: met name overheden in ontwikkelde landen waar de grote tekorten de schuldproblematiek bemoeilijken.

Er zijn omstandigheden die kunnen leiden tot een verbetering van het evenwicht in het mondiale herstel, zoals wanneer de VS serieuze, structurele hervormingen doorvoert, wanneer Europa de structuur van de eurozone aanpast om de schuldpositie houdbaar te maken, of wanneer het de opkomende economieën lukt om hun consumenten zodanig te mobiliseren dat de gevolgen merkbaar zijn in zowel de productie als de consumptie. Ofschoon de kansen op deze gunstige ontwikkelingen de afgelopen maanden zijn toegenomen, zullen ze hooguit de minder gunstige mondiale vooruitzichten kunnen compenseren.